
![]()
Toplar
damarlar isimlerinden de anlaşılabileceği gibi atardamarlarla dokulara
ulaştırılan oksijen içeriği yüksek kanın oksijen ve diğer bazı komponentlerinin
dokular tarafından kullanıldıktan sonra dokuların metabolizma atık ürünlerini
taşıyan ve düşük oksijen içerikli kirli (Venöz) kanı akciğerlerde temizlenmek
üzere kalbe taşıyan damarlardır. Bunlar genellikle atardamarlara paralel
seyrederler ve çoğunlukla onlarla aynı şekilde isimlendirilirler. Toplar
damarların duvar yapıları atardamarlara oranla daha incedir. Atardamarlar gibi
kasılma özellikleri yoktur.Bu nedenle kanı yerçekimine karşı kalbe doğru
ilerletme işini bazı yardımcı mekanizmalarla başarırlar. Bunların en önemlisi
toplar damarlar içinde belli aralıklarla yerleşmiş kapakçıklardır. Bu
kapakçıklar normal çalışıyorsa kanın yerçekimine bağlı geri kaçmasına mani olur.
Varis :
Varisler
toplar damarlarda ortaya çıkan lokalize genişlemelerdir. Genellikle bacaklarda
ortaya çıkar. Bacakta toplar damar kanının taşıyan derin ve yüzeyde seyreden iki
toplar damar sistemi vardır. Bu iki sistem birbirleriyle ara damarlar ile ilişki
halindedir. Kasık düzeyinde de yüzeyel sistem derindeki sisteme dökülerek
birleşirler. Basit varislerde genellikle derindeki sistemde bir sorun yoktur ve
genişlemeler yüzeydeki toplar damarda ortaya çıkar. Varisler genellikle
gebelerde, şişmanlarda, işi sürekli ayakta durmayı gerektirenlerde ve aileden
gelme varise yatkınlık durumlarında ortaya çıkar. Ağrı, ayaklarda kramplar ve
sabahları normal olan bacaklarda günün ilerleyen saatlerinde hafif şişmeler
başlıca şikâyetlerdir. Sıcak havalarda bu şikâyetler artar. Pake denilen
lokalize damar genişlemeleri dışarıdan bakılınca belli olur. Çoğunlukla çok ince
damarlardaki ağ şeklinde yaygın genişlemeler ve bu bölgelerde yer yer morluklar
tabloya eşlik eder.
Tedavi :
Basit varislerde çoğu zaman özel bir tedavi gerekmez. Ayakta uzun süre sabit durumda kalmaktan kaçınmak, toplar damarlara kanı yukarı doğru ilerletmekte yardımcı olan çevre adeleleri geliştiren egzersizler yapmak, varis çorabı kullanmak, kilo almamak veya fazla kiloların verilmesi gibi önlemler büyük oranlarda şikâyetleri önlediği gibi varislerin ilerlemesini de yavaşlatabilir. Daha ilerlemiş ve yakınmaları fazla olan varisli olgularda ya da kozmetik nedenlerle yukarıdaki önlemlere ek olarak ameliyat, skleroterapi ve / veya lazer tedavisi seçenekleri vardır.
![]()